محمد بن أحمد المقدسي ( المشاري ) ( مترجم : علينقي منزوي )
553
أحسن التقاسيم في معرفة الأقاليم ( فارسي )
9 - سرزمين رحاب چون اين سرزمين بزرگ وزيبا ، پرميوه وانگور بود ، شهرهايش مانند « موقان » « خلاط » « تبريز » همانند عراق داراى نرخ ارزان ، درختان سردرهم كشيده ، نهرهاى روان ، كوههاى پرعسل ، دشتها آبادان ، دمنها پر از گوسفند مىبود ، ومن برايش نامى نيافتم كه همهء خورههايش را در بر گيرد ، پس آن را « رحاب » ناميدم ، از سرزمينهاى زيباى كشور اسلام است ودژ مسلمانان در برابر روم بشمار مىآيد . پشم كار شده وپارچههاى شگفت « 1 » آور از آن برآيد ، كرمهاى قرمز « 2 » وصفناپذير دارد ، بهاى يك بره دو درم ، نان يك دانق لبنانى است ، ميوه بىاندازه وشمار دارد . جز اينها خود مرزى است مهم وتاريخمند ، « أصحاب رس » در آنجا بودند كه به زير « حويرت وحارث « 3 » » شدند .
--> ( 1 ) متن : التكك العجيبة . ن . ك : ص 325 پانوشت 2 . ( 2 ) متن : ديدانه قرمز وعن وصغه اعجز . براي تفسير قرمز ن . ك : چ ع : 381 : 5 وپانوشت آنجا . ( 3 ) حويرت وحارث نامى است كه عربها به دو كوه ارمنستان دادهاند . ن . ك : چ ع : 380 : پانوشت 9 .